Práctica de análise morfolóxica de realización voluntaria

1. Aluaxe
2. Daqueloutra
3. Augamariña
4. Avultamento
5. Camposanto
6. Desventura
7. Polo tanto
8. Gardarríos
9. Ingobernabilidade
10. Lanzamísiles
11. Limpaparabrisas
12. Maleducado
13. Malquerenza
14. Marisco
15. Ata que
16. Matarratos
17. Segundo
18. Testamenteiro
19. Tiraleite
20. Xalundes

Traballo para a semana do 25 de abril: comentarios de cantigas de amor.

• Comentario de texto literario de A dona que eu am'e teño por señor de Bernal de Bonaval (p. 100) para a sesión do martes.

• Comentario de texto literario de Amor faz a min amar tal señor de Airas Núnez (p. 103) para a sesión do mércores (1B) ou xoves (1A).

Pero Meogo – “Levóus’ a louçana, levóus’ a velida”

Pero Meogo: “Levóus’ a louçana, levóus’ a velida” – LIÑAS DE COMENTARIO TEXTUAL

CARACTERÍSTICAS LINGÜÍSTICAS COMO PRODUCIÓN MEDIEVAL

Ortográficas:

· levóus / levou,  velida, amava (vacilación na escrita)

· lhi (representación co dígrafo lh do fonema lateral palatal hoxe representado con ll)

· levous’a (apóstrofo  para marcar a elisión dunha vogal)

Fónicas:

· levous’a / louçana / passou (representación do sistema fonolóxico medieval de seis sibilantes)

· muit’ (hoxe forma dialectal)

Léxicas:

· louçana, fontana (arcaísmos)

Semánticas:

· cambio semántico: levous’a (sgdo. erguerse) / volvía a augua (sgdo. toldar)

CARACTERÍSTICAS COMO PRODUTO TEXTUAL

· texto literario (produto fragmentario – reprodución textual dun produto cultural oral e representado – conservado na escrita nos cancioneiros) – lírica – amatoria

CARACTERÍSTICAS ATENDENDO AO SIGNIFICADO

· lectura literal (unha  moza vai lavar o cabelo na fonte, pasa por alí seu amigo, un cervo tolda a auga e ela está contenta) / lectura implícita (unha moza prepárase para o encontro sexual, preséntase o amigo e este consúmase, a muller fica gozosa)

· símbolos: lavar os cabelos (rito iniciático) – cervo (virilidade) – volver  as augas (encontro sexual)

· voz lírica indeterminada, narrador omnisciente

· personaxes: voz lírica testemuña – a amiga – o amigo

· espazo: indeterminación topográfica, só unha fonte (lugar propio de encontro amoroso)

· xénero: c. de amigo (amigo, perspectiva da muller – C. da Vaticana ou C. da Biblioteca Nacional de Lisboa) / subxénero sen determinar

CARACTERÍSTICAS ATENDENDO AO ESTILO

· estrutura externa (6 cobras) / interna (3 partes marcadas polo paralelismo literal 2 a 2)

· paralelismo (capacidade  mnemotécnica)

-   paralelismo literal ou verbal (1, 2, 3) por inversión (alteración sintáctica 4), por substitución por sinonimia (5)

-   refrán (último verso de cada cobra 6) – c. de refrán

-   leixaprén (indicado no texto 7)

· versos dodecasílabos con rima grave asonante (sitúa o poema preto do modelo primitivo imitador dun lirismo autóctono tradicional)

CONCLUSIÓN

· Produción literaria medieval

· Cantiga de amigo (produto singular da lírica galego-portuguesa)

· Pero Meogo (xograr galego – 9 cantigas de amigo)

· complexidade formal (baixo aparencia de sinxeleza) 

Digades, filha, mia filha velida. Pero Meogo

-"Digades, filha, mia filha velida,
porque tardastes na fontana fría?".
-"Os amores ei".

-"Digades, filha, mia filha louçana,
porque tardastes na fría fontana?".
-"Os amores ei".

-"Tardei, mia madre, na fontana fría,
cervos do monte a augua volvían.
Os amores ei.

Tardei, mia madre, na fría fontana,
cervos do monte volvían a augua.
Os amores ei".

-"Mentís, mia filha, mentís por amigo,
nunca vi cervo que volvess' o río".
-"Os amores ei".

-"Mentís, mia filha, mentís por amado,
nunca vi cervo que volvess' o alto".
-"Os amores ei".

Brea, Mercedes (dir.) (1996), Lírica Profana Galego-Portuguesa. (Santiago: Centro de Investigacións Lingüísticas e Literarias Ramón Piñeiro - Xunta de Galicia).

Pero Meogo foi un xograr galego da Idade Media.

Del non se ten case información, e suponse que debeu ser contemporáneo do rei Don Dinís de Portugal (que reinou desde 1279 até 1325). Consérvanse nove cantigas de amigo da súa autoría.

Os especialistas na lírica medieval galego-portuguesa Carlos Alvar e Vicente Beltrán sitúan a obra de Pero Meogo a medio camiño entre a cantiga narrativa e a de amigo. Neste autor vese un amplo uso de símbolos da natureza, especialmente do cervo e a auga.
Fonte: "Pero Meogo" na Galipedia.

Rúbrica de avaliación dunha exposición oral con presentación I

Despois dos diversos aspectos analizados na aula, agora só nos queda cubrir as diferentes celas da rúbrica cos seus correspondentes indicadores de logro.

Comentario de cantiga medieval

COMENTARIO DE CANTIGA MEDIEVAL  

BLOQUE I – Texto medieval 

1. Localización do texto como un produto lingüístico da Idade Media. 

BLOQUE II – Texto literario
2. A súa condición como texto literario. 
3. Identificación como texto lírico e dentro da lírica xustificar se é un exemplo de lírica amatoria ou burlesca. 
BLOQUE III – Análise do contido 
4. Análise do contido de cada cobra. 
5. Voz lírica. 
6. Caracterización das personaxes.

7. Interlocutores.

8. Espazos.

9. Dedución do xénero a partir do contido mediante a localización das súas características propias.

10. Especificidades dese xénero e posible determinación do subxénero. 

BLOQUE IV – Análise da forma

11. Disposición estrutural en cobras e versos e clasificación atendendo a ela.

12. Presenza do paralelismo, xustificación do recurso e presenza de diferentes tipos.

13. Outros recursos estilísticos propios da época.

BLOQUE V – Conclusión

14. Outras cuestións como posible localización temporal, xeográfica ou persoal.

15. Conclusión valorativa sobre este tipo de produción literaria.

Literatura Medieval - Introdución

1. Visiona o seguinte capítulo titulado Lingua de reis. Lingua do pobo e realiza un esquema das ideas principais expostas no vídeo.

2. Agora poderemos ver unha síntese da literatura trobadoresca grazas á aula do profesor brasileiro Ibirá Costa de AuladE.com.br, un proxecto educativo de carácter social desenvolvido por profesorado co obxectivo de democratizar o coñecemento a través de aulas expositivas distribuídas de balde nas redes sociais.




3. Por último, nesta animación interactiva do Fitzwilliam Museum da Universidade de Cambridge poderemos ver as fases de elaboración dun manuscrito medieval. Este recurso baséase nunha páxina dun antigo libro do séc. XIV realizado para un bispo francés e que se coñece como o Pontifical de Metz.
Vía Caderno de Lingua.